De Grote Orionnevel

In het zwaard van Orion, onder de drie op één lijn staande sterren van de Gordel, onderscheidt het blote oog een klein vaag vlekje. Dat is de Grote Orionnevel, het dichtstbijzijnde gebied van massieve stervorming, op zo'n 1.340 lichtjaar. Men ziet hem al sinds mensenheugenis, maar het was in 1610 dat Nicolas-Claude Fabri de Peiresc hem als eerste door een kijker waarnam.

M42 is een gigantische wolk van gas en stof, ongeveer 24 lichtjaar breed. In het hart schittert de Trapeziumcluster, vier massieve en zeer jonge sterren, dicht opeen, waarvan de ultraviolette straling de hele nevel doet oplichten. Die energie geeft hem zijn kleuren: het rood van waterstof en het blauwgroen van zuurstof.

Meer dan zevenhonderd sterren worden hier geboren, en sommige zijn al omringd door een protoplanetaire schijf, een zonnestelsel in wording. Dat maakt van Orion een van de kostbaarste laboratoria om te begrijpen hoe sterren en planeten ontstaan, zoals onze eigen Zon viereneenhalf miljard jaar geleden.

Hoger in het beeld schittert een duidelijk aparte nevel, de Hardloper (NGC 1977). Het is een reflectienevel: zijn stof straalt niet uit zichzelf, het kaatst het licht van jonge hete sterren in blauw terug. Een silhouet van donker stof tekent er een menselijke gestalte in volle loop, vandaar zijn bijnaam.

Dit beeld verenigt twee blikken: de natuurlijke kleuren van de sterren, en het eigen licht van waterstof en zuurstof, dat de fijnste structuren van de wolk doet uitkomen.